ประกันคุมเข้มเส้นทางฮอร์มุซ สงครามดันต้นทุน-เงื่อนไขเดินเรือพุ่ง!

ประกันภัยเข้มงวดเส้นทางฮอร์มุซ หลังสงครามอิหร่านเปลี่ยนภูมิทัศน์การขนส่งทางทะเล เดินหน้าเพิ่มมาตรการอนุมัติเที่ยวเรือและเงื่อนไขความเสี่ยงสงครามรายเที่ยว ขณะญี่ปุ่น-เกาหลีใต้เผชิญความเสี่ยงสูงสุดจากการพึ่งพาพลังงานตะวันออกกลาง

เว็บไซต์ Insurance Asia รายงานข่าวบริษัทประกันภัยทางทะเลทั่วโลกกำลังเพิ่มความเข้มงวดในการควบคุมการเดินเรือผ่านช่องแคบฮอร์มุซ (Strait of Hormuz) ด้วยการกำหนดเงื่อนไขอนุมัติการเดินทางที่เข้มข้นขึ้น รวมถึงข้อกำหนดด้านประกันภัยสงคราม (War Risk Insurance) ที่มีบทบาทสำคัญต่อการตัดสินใจว่า กองเรือจะสามารถเดินทางผ่านเส้นทางดังกล่าวได้หรือไม่

Oliver Miloschewsky หัวหน้าฝ่ายธุรกิจขนส่งทางเรือประจำภูมิภาคเอเชียบริษัทเอออน( Aon )กล่าวว่า “สิ่งที่เปลี่ยนไปไม่ใช่ความต้องการขนส่งสินค้า แต่เป็นวิธีการกำหนดราคา การบริหารความเสี่ยง และการดำเนินงานที่เกี่ยวข้องกับความต้องการดังกล่าว”

เขากล่าวว่า สงครามอิหร่านได้กลายเป็น “สภาวะการดำเนินงานถาวร” สำหรับบริษัทเดินเรือ บริษัทประกันภัยและเจ้าของสินค้า มากกว่าจะเป็นเพียงเหตุการณ์ชั่วคราวที่รอวันคลี่คลาย

แม้ความต้องการขนส่งน้ำมันดิบ ก๊าซธรรมชาติเหลว (LNG) และสินค้าโภคภัณฑ์ประเภทเทกอง (Dry Bulk) ในภูมิภาคเอเชีย-แปซิฟิกยังคงแข็งแกร่ง แต่สภาพแวดล้อมการขนส่งทางทะเลได้เปลี่ยนแปลงไปอย่างมีนัยสำคัญ

ปัจจุบัน ปริมาณเรือที่ผ่านช่องแคบฮอร์มุซยังคงต่ำกว่าระดับก่อนเกิดวิกฤติอย่างมาก โดยบริษัทประกันภัยยังคงพิจารณาความเสี่ยงเป็นรายเที่ยวเรือ (Case-by-Case Basis)

Miloschewsky กล่าวว่า” การที่เรือบางส่วนกลับมาใช้เส้นทางดังกล่าวอีกครั้ง ไม่ได้หมายความว่าความเชื่อมั่นของตลาดได้ฟื้นตัวกลับมาอย่างแท้จริง บริษัทประกันภัยยังต้องการเห็นการลดลงของภัยคุกคามด้านความมั่นคงอย่างต่อเนื่อง สถานการณ์ด้านความปลอดภัยที่ชัดเจนขึ้น และมาตรการบริหารความเสี่ยงที่มีประสิทธิภาพมากขึ้น ก่อนที่ความเชื่อมั่นจะกลับคืนมา”

ตลาดยังระมัดระวัง

เรือส่วนใหญ่เลี่ยงเส้นทาง

K&L Gates บริษัทกฎหมายระดับโลก ระบุว่า ปริมาณการจราจรทางเรือในช่องแคบฮอร์มุซยังต่ำกว่าระดับปกติอย่างมาก เมื่อเทียบกับช่วงก่อนสงครามที่มีเรือหลายร้อยลำผ่านเส้นทางนี้ในแต่ละวัน โดยผู้ประกอบการเดินเรือรายใหญ่จำนวนมากยังคงหลีกเลี่ยงเส้นทางดังกล่าว โดยมองว่าความเชื่อมั่นที่เริ่มกลับมานั้นยังเป็นเพียง “ความเชื่อมั่นแบบมีเงื่อนไข” ไม่ใช่การฟื้นตัวอย่างยั่งยืน

ญี่ปุ่น-เกาหลีใต้เสี่ยงสูงสุด

เหตุพึ่งพาพลังงานอ่าวเปอร์เซีย

K&L Gates ชี้ว่า ญี่ปุ่นและเกาหลีใต้ เป็นสองประเทศในเอเชียที่เผชิญความเปราะบางมากที่สุด จากการพึ่งพาการนำเข้าพลังงานจากภูมิภาคอ่าวเปอร์เซีย โดยความเสี่ยงดังกล่าวสะท้อนให้เห็นผ่านวิธีการจัดทำสัญญาเช่าเรือ (Charter Arrangement) ของบริษัทพลังงานรายใหญ่และผู้ซื้อพลังงานภาครัฐ ที่เริ่มเพิ่มทางเลือกด้านเส้นทางขนส่งเพื่อรองรับความไม่แน่นอน

ผู้ซื้อพลังงานในเกาหลีใต้กำลังมองหาแหล่งพลังงานทางเลือกมากขึ้น ไม่ว่าจะเป็น LNG จากสหรัฐอเมริกาหรือออสเตรเลีย แม้ว่าการเปลี่ยนแหล่งนำเข้าจะต้องใช้เวลาในการปรับตัวก็ตาม

ผู้ประกอบการเรือปรับกลยุทธ์

ลดความเสี่ยงล่วงหน้า

K&L Gates ระบุเพิ่มเติมว่า ผู้ประกอบการเดินเรือเริ่มปรับรูปแบบการดำเนินธุรกิจเพื่อรับมือกับความไม่แน่นอนที่เพิ่มขึ้น

“เจ้าของเรือมีความระมัดระวังมากขึ้นในการจัดสรรเรือเข้าสู่เส้นทางเสี่ยง ขณะที่ผู้เช่าเรือเรียกร้องสัญญาที่มีความยืดหยุ่นมากขึ้น ทั้งในด้านระยะเวลาและเส้นทางเดินเรือ”

ตลาดยังเห็นการเพิ่มขึ้นของรูปแบบสัญญาเช่าเรือแบบ “Back-to-Back Chartering” รวมถึงการทำสัญญาระยะสั้นมากขึ้น เพื่อจำกัดความเสี่ยงจากความผันผวนในอนาคต นอกจากนี้ การวางแผนการเดินเรือในปัจจุบันยังต้องเผื่อทางเลือกด้านเส้นทางเพิ่มเติม เพื่อให้สามารถปรับเปลี่ยนได้ทันทีหากเงื่อนไขการรับประกันภัยเปลี่ยนแปลง

จับตาไต้หวัน-จีน

ความเสี่ยงภูมิรัฐศาสตร์ระลอกใหม่

K&L Gates เตือนว่า ความตึงเครียดเกี่ยวกับสถาณการณ์ไต้หวัน ถือเป็นความเสี่ยงด้านภูมิรัฐศาสตร์ที่สำคัญที่สุดในระยะกลาง หากสถานการณ์บานปลาย อาจส่งผลกระทบต่อห่วงโซ่อุปทานเซมิคอนดักเตอร์โลก รวมถึงการขนส่งตู้คอนเทนเนอร์ข้ามมหาสมุทรแปซิฟิก

นอกจากนี้ ความตึงเครียดระหว่างญี่ปุ่นและจีน กำลังผลักดันให้บริษัทญี่ปุ่นทยอยกระจายฐานการจัดหาสินค้าไปยังประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้และอินเดียมากขึ้น

“ตลาดเดินเรือโลกในปัจจุบันไม่ได้ตอบสนองต่อเหตุการณ์ทางภูมิรัฐศาสตร์แบบเฉพาะจุดอีกต่อไป แต่กำลังเผชิญกับความเสี่ยงเชิงโครงสร้างที่ต่อเนื่องและซับซ้อนมากขึ้น”

บริษัทเดินเรือต้องทบทวนสัญญาด่วน!

K&L Gates แนะนำให้ผู้ประกอบการเดินเรือเร่งทบทวนสัญญาเช่าเรือและสัญญาขนส่งสินค้า โดยเฉพาะเงื่อนไขเกี่ยวกับเหตุสุดวิสัย (Force Majeure) ความเสี่ยงสงคราม (War Risk) และการเปลี่ยนเส้นทางเดินเรือ (Route Deviation) เนื่องจากข้อกำหนดในสัญญาหลายฉบับที่จัดทำขึ้นในอดีต อาจไม่สอดคล้องกับระดับความเสี่ยงทางภูมิรัฐศาสตร์ที่โลกกำลังเผชิญอยู่ในปัจจุบัน